![]() |
![]() |
- Republika Kuby
- Powierzchnia: 110 860 km²
- Ludność: 11,3 mln
- Ustrój: jednopartyjna republika z jednoizbowym parlamentem
- Główne miasta: Hawana- 2,2 mln, Santiago de Cuba- 400 tys., Camagüey- 285 tys., Guantánamo- 200 tys.
- Język urzędowy: hiszpański
- Struktura etniczna: Mulaci 51%, ludność biała 37%, ludność czarna 11%, Chińczycy 1%
- Wyznania: bezwyznaniowcy 55,1%, katolicy 39,6%, wierzenia afrokubańskie 1,6%, protestanci 3,3%, inni 0,4%
- Waluta: 1 peso kubańskie (CUC) = 100 centavos
- Orientacyjny kurs: 1 peso kubańskie +/- 2,2 PLN (XI 2008)
- Czas miejscowy: czas polski - 6h
- Czas lotu: Warszawa-Hawana 12h30min (plus przesiadka)
PRZEPISY WJAZDOWE:
- Obywatel polski udający się na Kubę obowiązany jest do posiadania wizy odpowiedniej do celu planowanego pobytu lub tzw. karty turysty (Tarjeta de Turista). Wizy wydaje konsulat kubański w Warszawie, a karty turysty (indywidualne lub grupowe) można kupić tamże lub w niektórych biurach podróży - kosztują 17 EUR.
- Przy przekraczaniu granicy wymagany jest 3-miesięczny okres ważności paszportu, licząc od planowanej daty wyjazdu z Kuby. Turysta obowiązany jest również mieć bilet powrotny lub umożliwiający kontynuację podróży. Służby graniczne mogą odmówić prawa przekroczenia granicy bez podania powodu.
- Przed odprawą paszportową każdy turysta mający wizę obowiązany jest wypełnić formularz Tarjeta Internacional de Embarque y Desembarque. Podstemplowany formularz należy zachować, ponieważ bez niego niemożliwe jest opuszczenie Kuby, a uzyskanie nowego wymaga wielu zabiegów.
- Turyści przyjeżdżający na wypoczynek zorganizowany nie muszą udokumentować posiadanych środków pieniężnych. Turyści przyjeżdżający indywidualnie powinni mieć przynajmniej 100 CUC (lub równowartość tej kwoty w innej walucie wymienialnej) na każdy dzień planowanego pobytu. Służby graniczne egzekwują rygorystycznie ten wymóg. Posiadanie kart kredytowych traktowane jest jako spełnienie tego warunku.
- W razie pobytu dłuższego niż 30 dni wizę można przedłużyć na miejscu. Formalności załatwia się we właściwych urzędach imigracyjnych Inmigración y Extranjería (adres w Hawanie: calle Factor y Final, Nuevo Vedado, Plaza de la Revolución); wcześniej trzeba kupić znaczki opłaty skarbowej na sumę 25 CUC w jednym z oddziałów Banco de Crédito y Comercio. Należy przedłożyć do wglądu paszport, bilet lotniczy i rachunek za opłacone zakwaterowanie. Przy wylocie z Kuby trzeba wnieść obowiązkową opłatę lotniskową w wysokości 25 CUC. Próby uchylenia się od tego obowiązku mogą się skończyć zatrzymaniem podróżnego w areszcie imigracyjnym.
PRZEPISY CELNE:
- Rzeczy przeznaczone do użytku osobistego nie podlegają ocleniu.
- Zezwala się na wwóz 2 butelek alkoholu i 200 szt. papierosów oraz lekarstw na własny użytek (poza lekami psychotropowymi, insuliną i krwiopochodnymi). Zezwala się ponadto na wwóz towarów, których łączna wartość nie przekracza 1000 CUC, przy czym podlegają one opodatkowaniu z zastosowaniem stawki progresywnej: towary o wartości do 50,99 CUC - zwolnione z podatku, do 250,99 CUC - 100%, do 500,99 CUC - 150%, do 1000 CUC - 200%. Towary, których wartość przekroczy 1000 CUC, zostaną zarekwirowane.
- Nie zezwala się na wwóz zamrażarek, klimatyzatorów, kuchenek elektrycznych, mikrofalówek. Można wwieźć po 2 szt. odtwarzaczy wideo i magnetowidów, odtwarzaczy i nagrywarek DVD, sprzętu muzycznego, telewizorów i lodówek, o ile ich łączna wartość nie przekracza 1000 CUC. Wwóz urządzeń łączności radiowej, telefonów bezprzewodowych itd. wymaga uzyskania odpowiedniego zezwolenia Ministerstwa Informatyki i Komunikacji.
- Przepisy fitosanitarne zakazują wwozu owoców, warzyw, sadzonek, nasion i pokarmów dla zwierząt. Zakaz dotyczy również serów, wędlin, mięs i ich przetworów nie opakowanych hermetycznie. Hermetycznie opakowana żywność może zostać wwieziona, jeżeli na opakowaniu znajduje się informacja dotycząca producenta, terminu przydatności do spożycia i wagi produktu.
- Wskazane jest zadeklarowanie wwożonej gotówki w kwocie przekraczającej 5000 USD. Turysta, którego bagaż przekracza limit wagowy określony przez przewoźnika, musi wnieść opłatę na rzecz państwa kubańskiego. Bez rachunku potwierdzającego zakup można wywieźć jedynie 50 szt. cygar w opakowaniach lub luzem. Normy CITES zakazują wywozu zwierząt morskich i lądowych, endemicznych lub będących pod ochroną (np. żółwi, iguan, krokodyli, papug) oraz skór i wyrobów z tych zwierząt. Na wywóz antyków i dzieł sztuki, w tym również rękodzieła i rzemiosła artystycznego większej wartości, należy uzyskać zezwolenie, wydawane przez Registro Nacional de Bienes Culturales Departamentu Dziedzictwa w Ministerstwie Kultury. Na wywóz większej ilości złota czy srebra należy mieć zezwolenie Banco Nacional de Cuba.
- Nie zezwala się na wywóz więcej niż 3 dużych muszli. Wywóz alkoholu ograniczony jest do 4 butelek. Obowiązuje zakaz wywozu miejscowych walut w kwotach przekraczających 100 CUP i 200 CUC.
PRZEPISY PRAWNE:
- Miejscowe władze surowo zwalczają przestępczość narkotykową. Za posiadanie i przemyt narkotyków lub środków odurzających bądź handel nimi grozi kara do 30 lat pozbawienia wolności.
- Wysokie kary więzienia grożą również za organizowanie lub sprzyjanie nielegalnej emigracji obywateli kubańskich. Za jakiekolwiek kontakty z przedstawicielami opozycji grozi aresztowanie i wydalenie z kraju.
- Za każdy dzień pobytu w areszcie imigracyjnym pobierana jest opłata w wysokości 37 CUC. Strona kubańska przestrzega postanowień konwencji konsularnej obowiązującej między Polską i Kubą.
- Nie ma przepisów, które umożliwiałyby cudzoziemcom odzyskanie przy wyjeździe podatku VAT za zakupione na Kubie towary. Cudzoziemcy nie mogą kupować na Kubie gruntów.
MELDUNEK:
- Istnieje obowiązek meldunkowy. Formalność tę załatwia się w terytorialnie właściwej delegaturze Inmigración y Extranjería (należy przy tym wnieść opłatę w CUC).
UBEZPIECZENIE:
- Zaleca się wykupienie w Polsce polisy ubezpieczeniowej od następstw nieszczęśliwych wypadków i kosztów leczenia. Należy się przy tym upewnić, czy firma ubezpieczeniowa ma przedstawiciela uprawnionego do działania na obszarze Ameryki Łacińskiej i z jaką instytucją kubańską on współpracuje. W przypadku wyjazdów zorganizowanych (biura podróży) takowe ubezpieczenie jest już ujęte w pakiecie wycieczkowym.
SZCZEPIENIA I SŁUŻBA ZDROWIA:
- Nie są wymagane żadne szczepienia ochronne. Występuje tu okresowo zagrożenie takimi chorobami, jak: ameboza, denga, denga krwotoczna, zapalenie (wirusowe) spojówek. Najczęściej występują zatrucia pokarmowe, w szczególności po spożyciu potraw z owocami morza. Nie wolno pić nie przegotowanej wody ani spożywać nie umytych warzyw i owoców. Odradza się spożywanie sałaty.
- Częste są również przypadki poparzeń słonecznych oraz zaburzenia funkcjonowania układu krążenia wywołane wysoką temperaturą powietrza, jego dużą wilgotnością i raptownymi skokami ciśnienia (zwłaszcza w okresie huraganów). W okresie huraganów nasilają się również stany apatii, depresji lub rozdrażnienia. Z uwagi na występujące okresowo burze elektromagnetyczne osoby z rozrusznikiem serca powinny zasięgnąć przed podróżą porady lekarza specjalisty.
- W niektórych większych hotelach jest lekarz pierwszego kontaktu (koszt wizyty to ok. 30 CUC). W Hawanie specjalistyczną opiekę medyczną na dość dobrym poziomie oferują: Centro de Investigaciones Medico-Quirurgicas CIMEQ (calle 216 y 11B, Siboney), Clínica Central Cira García (calle 20 y avenida 41 No. 4101, Miramar), Hospital Hermanos Ameijeiras (calle San Lazaro 701, Centro Habana), Hospital Ortopédico Frank País (avenida 51 No. 19603, Marianao), Centro Internacional de Retinosis Pigmentaria (calle L y 13, Vedado).
- Apteki międzynarodowe oferują leki w ograniczonym zakresie; ich ceny są wysokie. Dzień pobytu w szpitalu (z wyżywieniem, bez lekarstw i zabiegów) kosztuje 130 CUC za pierwszy dzień i 90 CUC za każdy następny, wizyta lekarska 30-50 CUC, analizy ambulatoryjne do 30 CUC, założenie gipsu ok. 25 CUC.
- Placówki honorują karty kredytowe, o ile nie są one wydane przez banki amerykańskie lub z kapitałem amerykańskim. Za usługi wystawiane są rachunki, które mogą stanowić podstawę do ubiegania się o zwrot poniesionych kosztów leczenia. Placówki służby zdrowia dla cudzoziemców znajdują się w Pinar del Rio, Varadero, Villa Clara, Cienfuegos, Trinidad, Guardalavaca i Santiago de Cuba.
INFORMACJE DLA KIEROWCÓW:
- Na drogach obowiązuje ruch prawostronny. Sygnalizacja świetlna umieszczana jest za skrzyżowaniem. Na rondzie pierwszeństwo mają pojazdy nadjeżdżające z prawej strony.
- Polskie prawo jazdy jest honorowane przez okres 6 miesięcy od daty przekroczenia granicy, zaleca się jednak posiadanie międzynarodowego prawa jazdy.
- Nie ma obowiązku wykupienia ubezpieczenia OC, AC czy NW. Ubezpieczenie wymagane jest jednak w przypadku wynajmu pojazdu kołowego lub jednostki pływającej. Jest ono z reguły wliczane w cenę wynajmu. Należy tego dopilnować we własnym dobrze pojętym interesie. Polskie polisy komunikacyjne nie są uznawane. \
- Niektóre odcinki autostrad są płatne od 2 do 4 CUC. Litr paliwa kosztuje od 0,95 do 1,10 CUC. Paliwo należy tankować wyłącznie na stacjach benzynowych ORO NEGRO lub CUPET.
PODRÓŻOWANIE PO KRAJU:
- Na Kubę można się dostać liniami lotniczymi Air Europa, Air France, Iberia, LTU/Condor, KLM/Martinair lub liniami czarterowymi. Nie ma ograniczeń w podróżowaniu po kraju z wyjątkiem oznakowanych stref specjalnych (w tym amerykańskiej bazy wojskowej w Guantanamo). Odradza się podróże na Kubę w okresie od czerwca do listopada, gdyż na Oceanie Atlantyckim, Morzu Karaibskim i w Zatoce Meksykańskiej tworzą się w tym czasie liczne huragany, stanowiące bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia. Z obserwacji wynika, że w okresie od listopada do marca warunki pogodowe są najbardziej sprzyjające.
- Po kraju można się również przemieszczać koleją. Istnieją dwa rodzaje pociągów: normal i especial. Bilet na pociąg especial na przejazd trasą Hawana-Santiago de Cuba kosztuje 72 CUC (w cenę biletu wliczony jest koszt poczęstunku). Bilet na tę samą trasę pociągiem normal kosztuje 30 CUC. Podróż trwa 14 lub 16 godzin, w zależności od rodzaju pociągu. Godziny odjazdu i przyjazdu pociągów są umowne (normę stanowią 4-, 5-godzinne opóźnienia). W okresie letnim bilet należy kupować z siedmiodniowym wyprzedzeniem.
- Samochód można wynająć w jednej z sieci rent-a-car: REX, Cuba Car, Transtur. Koszt wynajmu samochodu na 3 dni wynosi przykładowo: 200 CUC kaucji + 57 CUC (doba) + 10 CUC za ubezpieczenie + benzyna (0,95 CUC za 1 l) + opłata za każdy kilometr przejechany ponad wyznaczony limit. Można korzystać bezpiecznie z usług korporacji taksówkowych Panataxi (tel. 55 55 55) lub Turistaxi (tel. 33 66 66). Opłata za przejazd taksówką wynosi: 1 CUC za złamanie licznika + 0,50 CUC za każdy kilometr.
- Cudzoziemiec, który nie korzysta z usług hoteli, może się zatrzymać na nocleg jedynie w kwaterach prywatnych (casas particulares) mających licencje uprawniające do przyjmowania turystów (cena za pokój - ok. 20 CUC). Podczas szukania kwater prywatnych należy zwrócić uwagę na standard, ponieważ za taką samą cenę można znaleźć kwatery na bardzo dobrym albo bardzo niskim poziomie.
BEZPIECZEŃSTWO:
- W stolicy należy unikać poruszania się, zwłaszcza po zachodzie słońca, po takich dzielnicach jak Centro Habana (okolice dawnego barrio Colón, ulice Amistad i Monte), Habana Vieja (ulice Sol, Jesus Maria, Aguacate), a także Lavton, Cerro, 10 de Octubre, San Miguel del Padron, Arroyo Naranjo.
- Należy w sposób szczególny zadbać o zabezpieczenie przed kradzieżą paszportów, kart kredytowych, dokumentów podróży itd.
RELIGIA I OBYCZAJE:
- Religią wiodącą jest katolicyzm. Stosunkowo licznie reprezentowany jest również protestantyzm. Odrębną, niezmiernie ważną rolę w historii Kuby odgrywała zawsze masoneria. Kultywowana jest ponadto regla de ocha (santería), pierwotnie religia niewolników przywiezionych z Czarnego Lądu, sięgająca swymi korzeniami początków XVII w. Dziś stanowi synkretyczne połączenie wierzeń w rozliczne bóstwa afrykańskie z religią chrześcijańską. Co roku 817-osobowa Rada Kapłanów Starszych Yoruba odczytuje, zgodnie z wielowiekową tradycją, Pismo Ifa zawierające przepowiednie i zalecenia na dany rok. Jest to przekazywany z pokolenia na pokolenie zawiły system interpretacji znaków występujących w otoczeniu, spisany w Świętej Księdze Ifa, zwanej też Dziełem Oddun. W skład Rady wchodzą Babalawos (kapłani).
- W stolicy wyodrębniają się trzy główne ośrodki propagujące aktywnie tę religię: są to dzielnice Regla, Guanabacoa i Diez de Octubre. Nieoficjalne źródła podają, że 75% ludności Kuby praktykuje potajemnie santeríę.
ŚWIĘTA:
- Dni wolne od pracy to: 1 i 2 stycznia - Dia de la Liberación (Dzień Wyzwolenia), 1 maja - Międzynarodowy Dzień Pracy, 25, 26, 27 lipca - obchody Insurekcji Narodowej (rocznica szturmu na koszary Moncada), 30 lipca - Dzień Męczenników Rewolucji, 10 października - rocznica wybuchu Walk o Niepodległość (dzień pamięci poległych w wojnach narodowowyzwoleńczych), 25 grudnia - Boże Narodzenie.
- Na 17 grudnia przypada jedno z ważniejszych świąt w kalendarzu religijnym Kubańczyków. W Kościele katolickim obchodzony jest dzień św. Łukasza (św. Łazarza). Do miejscowości Rincón w prowincji Hawana, gdzie znajduje się sanktuarium San Lázaro (ikonę św. Łazarza przywieziono z Hiszpanii do Hawany w XVI w.), przybywają przez cały tydzień rzesze kalek, ociemniałych, upośledzonych umysłowo, paralityków, trędowatych, chorych na łuszczycę, padaczkę, AIDS, choroby weneryczne. Szacuje się, że co roku w uroczystościach ofiarnych i dziękczynnych w Rincón bierze udział blisko 200 tys. pielgrzymów.
- Natomiast dla wyznawców santeríi dzień 17 grudnia jest świętem Babalu Aye. Bóstwo to znane jest również w innych krajach jako Legba Pied Casse (Haiti), Legba (Republika Dominikany), Sakpana (Trynidad i Tobago), Omolu, Shapanan, Sakpata, Obaluaie, Alapo (Brazylia).
PRZYDATNE INFORMACJE:
- Banki, urzędy, instytucje użyteczności publicznej i punkty handlowo-usługowe nie honorują kart kredytowych VISA, CABAL, MasterCard, VISA Electron ani czeków, w tym czeków podróżnych, wydanych przez banki amerykańskie lub inne banki z udziałem kapitału amerykańskiego. Przed wyjazdem z Polski należy dowiedzieć się we własnym banku, czy posiadane karty kredytowe będą działały na Kubie. Istnieje możliwość przekazania środków pieniężnych z Polski za pośrednictwem Agencji ASISTUR S.A. - adres w Hawanie jw., tel. (53-7) 862 86 24, 862 87 94, faks (53-7) 866 55 67. Wpłata musi być dokonana w euro. Agencja Western Union realizuje wyłącznie limitowane przekazy pieniężne z terytorium USA na rzecz osób zamieszkałych na stałe na wyspie.
- Od listopada 2004 r. na obszarze całej republiki operacje gotówkowe w dolarach amerykańskich są obciążone dodatkową 10-procentową opłatą podczas wymiany na CUC. W rozliczeniach gotówkowych na rynku wewnętrznym dla turystów i cudzoziemców jedyną obowiązującą walutą jest kubańskie peso wymienialne CUC. Jest to waluta Banku Centralnego Kuby, wymienialna wyłącznie na terenie Kuby, występująca w postaci banknotów 100, 50, 20, 10, 5 i 1 peso oraz bilonu 1 peso i 50, 25, 10, 5, 1 centavo. Do obiegu są dopuszczone inne waluty, takie jak: euro, dolar kanadyjski, funt szterling, frank szwajcarski. Na terenie kraju funkcjonuje sieć państwowych kantorów wymiany walut - CADECA.
- W porównaniu z Polską ceny na Kubie są średnio czterokrotnie wyższe. Cudzoziemcy są zobligowani do zaopatrywania się w produkty w sklepach należących do sieci handlowych Tiendas Panamericanas, Cubalse, Palco, gdzie płaci się w walucie wymiennej CUC. Owoce, warzywa i mięso wieprzowe można kupować za peso (nacional) CUP na bazarach i w kioskach z warzywami.
- Koszt połączenia telefonicznego z Polską to ok. 4,50 CUC za 1 minutę.
- Spółka ASISTUR S.A. świadczy usługi w zakresie ubezpieczeń, pomocy medycznej, finansowej, prawnej, transportu, także sanitarnego i przewozu zwłok, rezerwacji lotniczych i hotelowych (e-mail: ventas@asistur.get.cma.net).
- Praktycznie nie funkcjonuje komunikacja miejska.
- Napięcie w sieci - 110 V, 60 Hz, w hotelach i niektórych domach - 220 V, 60 Hz. Stosowane są wtyczki z prostokątnymi płaskimi bolcami.
- Różnica czasu między Warszawą a Hawaną wynosi 6 godzin (minus). Czas letni obowiązuje od maja do października.
- Robienie zdjęć lub kręcenie filmu w celach zawodowych lub komercyjnych, z użyciem sprzętu profesjonalnego, wymaga odpowiedniego zezwolenia. Brak zezwolenia może być przyczyną konfiskaty filmu i wypisania mandatu.
- Należy unikać przypadkowych znajomości. Tubylcy, którzy się przesadnie spoufalają, są podejrzanie przyjacielscy, uprzedzająco wylewni i skorzy do wygłaszania krytycznych uwag pod adresem panującego reżimu, mogą się okazać agentami, prowokatorami lub zwykłymi naciągaczami.











